Caffis RSPB Cymru yn ennill gwobr genedlaethol fawreddog am eu bwyd ffres a lleol

Eleri Wynne

Friday 11 August 2017

Mae cynnyrch cyfeillgar i natur ar y fwydlen yn RSPB Conwy, Ynys Lawd a Gwlyptiroedd Casnewydd

To read this press release in English please click here

Gall ymwelwyr â'r caffis yn RSPB Conwy, Ynys Lawd a Gwlyptiroedd Casnewydd fod yn dawel eu meddyliau fod bwyd lleol ffres a gonest ar y fwydlen ar ôl i'r lleoliadau hyn, yn eu trefn, ennill dwy wobr Efydd ac un wobr Aur Food for Life Served Here gan y Soil Association. Mae’r gwarchodfeydd yng Nghymru yn dri o 11 o warchodfeydd natur yr RSPB a enillodd wobr Served Here, gyda'r elusen yn cipio naw gwobr Efydd a dwy wobr Aur ar draws y Deyrnas Unedig.

Fel elusen gadwraeth, mae'r RSPB yn awyddus i arwain drwy esiampl o ran darparu bwyd sy'n gwneud gwahaniaeth i'n hamgylchedd naturiol. Mae hyn yn golygu lleihau effaith arlwyo gwarchodfeydd natur ar yr amgylchedd - er enghraifft, drwy dorri'r allyriadau carbon uchel sydd fel arfer yn gysylltiedig â chludo bwyd dros bellteroedd hir.

Mae'n hawdd gweld sut mae RSPB Gwlyptiroedd Casnewydd wedi ennill eu gwobr Aur, gyda chaffi'r warchodfa yn gweini wyau, bacwn a selsig organig o ffermydd teuluol yng nghwm Ystwyth a chwm Taf Bargoed. Mae hyn wedi galluogi'r warchodfa i weini cynnyrch o ansawdd uchel a chefnogi busnesau lleol yng Nghymru - mae’r bisgedi a'r fflapsiacs, hyd yn oed, yn cael eu gwneud gan gwmni lleol o'r enw’r Flapjack Fairy. 

Gall ymwelwyr brofi tamaid o Ynys Môn yng nghaffi RSPB Ynys Lawd, gydag amrywiaeth o brydau blasus wedi eu paratoi gan gyflenwyr lleol sydd wedi ennill gwobrau. Mae prydau bwyd yn cael eu coginio'n ffres bob dydd, o fara brith wedi ei bobi ar y warchodfa i fyrgyrs cig oen lleol â mintys gan y Rheolwr Arlwyo. Mae'r thema caffael lleol yn parhau yn RSPB Conwy, gyda chacennau blasus y warchodfa yn cael eu paratoi gan gwmni lleol, Food for Thought, sydd hefyd yn defnyddio cynhwysion Masnach Deg.

Dywedodd Pennaeth Gwarchodfeydd RSPB Cymru, Lewis James: “Gydag 84% o Gymru'n cael ei ffermio erbyn hyn, gallwn yn hawdd weld y dylanwad enfawr mae byd amaeth yn ei gael ar natur ac ar y bwyd rydyn ni'n ei fwyta. Pan fyddwn ni'n gweld o ble mae ein bwyd ni’n dod, rydym yn sylweddoli'r effaith fawr y gall hynny ei chael ar ein byd natur.  

"Rydym wrth ein bodd fod RSPB Conwy, RSPB Gwlyptiroedd Casnewydd ac RSPB Ynys Lawd wedi derbyn y gydnabyddiaeth hon gan y Soil Association, sy'n dathlu ein gwaith caled i sicrhau ein bod ni’n cynhyrchu bwyd o ffynonellau moesegol, a lle bynnag y bo'n bosibl, cynnyrch lleol iach ac organig. Y wobr yw'r ffordd berffaith o ddangos sut gall bwyd, ffermio a natur weithio ar y cyd a sut gallwn ni addasu ein system fwyd yn hawdd er mwyn cefnogi cefn gwlad sy’n llawn bywyd gwyllt.”

I dderbyn y wobr Efydd, mae angen i gaffis fod wedi cyrraedd set benodol o safonau. Dylid paratoi o leiaf dri chwarter y bwyd sydd ar y bwydlenni ar y safle neu mewn cegin leol. Rhaid i’r holl gig a weinir ddod o ffermydd sy'n cwrdd â safonau lles y Deyrnas Unedig, o leiaf. Oherwydd ei effaith ar yr amgylchedd, mae'r RSPB yn anelu at leihau faint o gig sy'n cael ei fwyta drwy gynnig dewisiadau blasus amgen, ond mae’r prydau â chig sydd ar fwydlenni caffis Food for Life Served Here yn meddu ar sicrwydd fferm y Deyrnas Unedig drwy'r cynllun Red Tractor. 

Dylai wyau ddod o ieir maes a rhaid i fwydlenni beidio â chynnwys unrhyw bysgodyn sydd dan fygythiad ar restr 'pysgod i’w hosgoi' Cymdeithas Cadwraeth y Môr. Mae bwyd hefyd yn rhydd o ychwanegion fel aspartame, MSG, traws-frasterau artiffisial a chynhwysion GM. Yn olaf, defnyddir cynhwysion tymhorol wedi eu cynhyrchu yn yr awyr agored yn y Deyrnas Unedig ar y bwydlenni. I ennill y wobr Aur, rhaid i o leiaf 15% o gynhwysion a ddefnyddir gan gaffi fod yn organig. 

Yn ychwanegol at y gwobrau Served Here, mae caffi RSPB Conwy yn gweini coffi sy'n ystyriol o adar. Wedi ei gynhyrchu gan gwmni cydweithredol o ffermwyr yn Nicaragua, mae'r planhigion coffi yn cael eu tyfu dan ganopi’r goedwig, gan sicrhau bod y cynefin yn parhau i fod yn gyfan ar gyfer miloedd o adar mudol, fel y telor adain euraid a’r fronfraith y dŵr ogleddol.  

Dywedodd Rich Watts, Uwch Reolwr Gweinir Bwyd am Oes Yma yng Nghymdeithas y Pridd: “Mae'r cynllun Food for Life Served Here wedi arwain at dwf gwirioneddol ar draws y sector atyniadau ymwelwyr, gydag arlwywyr yn cydnabod bod ymwelwyr yn rhoi gwerth go iawn ar fwyta bwyd lleol, ffres a gonest - mae'r wobr yn ffordd wych o ddangos ymrwymiad i fwyd onest, moesegol a chynaliadwy, ac mae hefyd yn helpu lleoliadau i leihau eu heffaith ar yr amgylchedd drwy chwilio’n nes adref am gynnyrch.”

Last Updated: Tuesday 28 August 2018

Tagged with: Country: Wales Topic: Conwy Topic: Newport Wetlands Topic: South Stack Cliffs