Mae dros 40 miliwn o adar wedi diflannu o'r awyr uwchben y DU mewn dim ond 50 mlynedd. Mae'n bryd i adael i natur ganu

Danny Wyn Griffith

Friday 26 April 2019

English version available here

Mae'r RSPB yn rhyddhau trac o ganeuon adar hyfryd i godi ymwybyddiaeth o'r golled arswydus o dros 40 miliwn o adar o'r DU mewn dim ond 50 mlynedd.

  • Mae ‘Let Nature Sing’ yn cynnwys caneuon nifer o adar sydd dan fygythiad ac mewn perygl o ddiflannu er mwyn gael mwy o bobl i siarad am y synau hardd yma y gallem golli.
  • Mae ymchwil newydd yn datgelu bod 94% o bobl yng Nghymru yn dweud bod sain adar yn canu yn gwneud iddyn nhw deimlo'n bositif, a byddai 74% yn dewis cân adar fel eu hoff sŵn i ddeffro iddo.
  • Ond, dim ond 14% o bobl yng Nghymru sy'n sylweddoli ei fod yn argyfwng ar fyd natur ar hyn o bryd, ffaith sy'n pwysleisio ein bod mewn perygl o beidio sylwi ar y drychineb naturiol yma o'n hamgylch. 

Mae dros 40 miliwn o adar wedi diflannu o'r awyr uwchben y DU mewn dim ond 50 mlynedd, mae 56% o blanhigion a chreaduriaid yn y DU yn dirywio ac mae un o bob deg o rywogaethau mewn perygl difrifol o ddiflannu'n llwyr. Mae'n argyfwng ar fyd natur ac mae ymchwil newydd gan yr RSPB yn dangos bod y DU yn beryglus o anymwybodol o'r perygl sydd ar y gorwel.

Dim ond 14% o bobl Cymru sy'n sylweddoli ei fod yn argyfwng ar fyd natur ac, yn ofid mawr, mae 36% yn credu bod byd natur, mewn gwirionedd, mewn cyflwr da. Mae Cymru a gweddill y DU mewn perygl o ganfod eu hun, yn hollol ddiarwybod, mewn trychineb wrth i fyd natur wynebu argyfwng cynyddol sy'n digwydd o dan ein trwynau nawr.

I ddeffro'r genedl i'r bygythiad hwn, mae'r RSPB heddiw yn rhyddhau trac hyfryd o ganeuon adar i mewn i'r siartiau am y tro cyntaf yn hanes cerddoriaeth y DU.

Mae ‘Let Nature Sing’ yn drefniant o rai o ganeuon adar mwyaf poblogaidd a phrinnaf y DU. Fe'i crëwyd i godi ymwybyddiaeth o'r hyn y gallai'r DU ei cholli os na wneir dim i atal yr argyfwng sy'n wynebu natur, argyfwng sy'n gwthio llawer o adar y DU tuag at ddifodiant. Mae'r neges yn syml: Os na fyddwn yn gweithredu nawr, ac yn gweithio gyda'n gilydd, gallai sain hudol adar yn canu gael ei cholli am byth.

Mae ymchwil yr RSPB yn dangos pa mor ysgytwol fyddai'r golled hon i bobl Cymru. Pan gyflwynwyd hwy â’r ffeithiau ofnadwy am ddirywiad poblogaethau adar dywedodd dros hanner (60%) o oedolion Cymru eu bod wedi'u ypsetio gan hyn, ac aeth ychydig o dan draean (27%) ymhellach i ddweud eu bod yn ddig. Rhoddodd y mwyafrif bwysau ar bwerau gwleidyddol er mwyn newid y sefyllfa, gyda mwy nag wyth o bob deg (88%) yn teimlo y dylai llywodraethau fod yn gwneud mwy i achub byd natur.

Mae pobl ifanc hefyd yn rhyfeddol o anymwybodol o'r argyfwng sy'n wynebu natur. Dywedodd un o bob tri (33%) nad oedd ganddynt unrhyw syniad bod y DU wedi colli dros 40 miliwn o adar yn y 50 mlynedd diwethaf, ond ar ôl clywed hyn, dywedodd dros draean ohonynt (40%) eu bod am wneud rhywbeth i achub byd natur, sy'n rhoi gobaith ar gyfer y dyfodol.

Dywedodd Martin Harper, Cyfarwyddwr Cadwraeth yr RSPB: “Mae'r arwyddion o'n cwmpas i gyd nad yw pob dim yn iawn a bod natur yn distewi. Mae 'mond angen i chi stopio a gwrando i ganfod bod canu hyfryd ein hadar, a ddylai fod yn gerddoriaeth gefndir i'n bywyd, yn absennol. Ond, does neb yn sôn am yr argyfwng sy'n wynebu bywyd gwyllt a natur yn y DU. Mae angen i bob un ohonom ddechrau siarad am hyn, ac mae'r trac Let Nature Sing yn fan cychwyn da gan ei fod yn amlygu'r gerddoriaeth y mae perygl inni ei cholli.

“Gall ein bywyd gwyllt a byd natur ffynnu unwaith eto, mae modd eu hachub ar gyfer cenedlaethau'r dyfodol, ond mae angen i fwy o bobl siarad am y mater ac am faint mae rhywbeth mor syml a rhyfeddol â chanu adar yn ei olygu i bob un ohonom. Oherwydd os na fyddwn yn dechrau siarad am y bygythiadau sy'n wynebu natur, fe allwn golli'r hyn sydd wedi ysbrydoli cymaint o'n cerddoriaeth, barddoniaeth a'n llenyddiaeth”.

Dywedodd Sam Lee, a helpodd olygu’r sengl: “Mae sain adar yn canu wedi bod yn un o ddylanwadau mwyaf ein cerddoriaeth, ein barddoniaeth a'n llenyddiaeth. Dylai'r perygl o'i cholli beri pryder i bob un ohonom, oherwydd mae'n arwydd nad yw popeth yn iawn yn y byd. Dylem weld adar fel baromedr ar gyfer iechyd y blaned hon, ac felly ein hiechyd ninnau hefyd”.

Mae'r trac yn cael ei ryddhau ar ddydd Gwener 26 Ebrill, mewn pryd i gael cân adar yn y siartiau ar gyfer Diwrnod Rhyngwladol Cor y Wîg ar 5 Mai.

Mae Let Nature Sing ar gael fel lawrlwythiad digidol neu fel CD. I wybod mwy am y gwaith hanfodol y mae'r RSPB yn ei wneud i arbed byd natur, ac i brynu'r trac, ewch i www.rspb.org.uk/letnaturesing

Last Updated: Wednesday 1 May 2019

Tagged with: