Mae'r RSPB yn lansio’r InConvenience Store i fynd â chwsmeriaid ar daith i ddyfodol heb fyd natur

Thursday 1 July 2021

Bydd siop dros-dro yr InConvenience Store yn mynd â ‘siopwyr’ ar daith i ddyfodol heb fyd natur, gan ddangos realiti difrifol yr hyn y gallai bywyd yng Nghymru fod yn y dyfodol.

Bydd y siop yn mynd ag aelodau o'r cyhoedd ar drip siopa i ddyfodol dystopaidd lle mae byd natur wedi dymchwel, ein awyr wedi tawelu a lle mae dinasoedd cyfan wedi diflannu o dan foroedd sy’n codi.  
Heddiw, mae cadwyn o siopau dros-dro newydd, yr InConvenience Store, yn agor yng nghanol Caerdydd, Manceinion a Chaeredin, gan fynd ag aelodau o'r cyhoedd ar drip siopa i ddyfodol dystopaidd lle mae byd natur wedi cwympo, lle mae’n hawyr wedi tawelu ac mae dinasoedd cyfan wedi diflannu o dan foroedd sy’n codi. 

Mae'r InConvenience Store yn dangos i'r cyhoedd sut y bydd dyfodol heb natur yn effeithio ar eu bywydau. Mae cynnyrch y siop - fel bagiau tywod, aer glân a dŵr yfed - yn creu darlun cignoeth o'r anghenion bob dydd y byddai angen arnom ni i oroesi pe na bai natur yno i'n helpu i daclo problemau fel llygredd a llifogydd. 

Mae adroddiad newydd gan yr RSPB sy’n cael ei lansio heddiw hefyd yn dangos sut y gallai llywodraethau newid cwrs hanes a hyd yn oed ddatgloi biliynau o bunnoedd y flwyddyn mewn buddion cyhoeddus. Mae’r adroddiad yn dangos sut mae byd natur yn hanfodol i’n hymdrechion i adfywio ein byd trwy storio carbon, helpu i atal llifogydd a diogelu ffordd o fyw cymunedau, a hynny i gyd wrth greu hafanau i fywyd gwyllt y gall pawb eu mwynhau. 

Mae mawndiroedd yn enghraifft wych o Ddatrysiad sy’n Seiliedig ar Fyd Natur i'r heriau sy'n ein hwynebu. Os ydynt yn iach ac wedi'u rheoli'n dda, gallant ddal a storio carbon, hidlo ac arafu llif y dŵr i'n nentydd a'n hafonydd ynghyd â darparu cartrefi i rai o'n bywyd gwyllt mwyaf gwerthfawr. 

Mae RSPB Cymru a Hafren Dyfrdwy, gyda chefnogaeth y Rhaglen Weithredu Genedlaethol ar Fawndiroedd, wedi bod yn adfer ardaloedd o orgorsydd (blanket bog) o amgylch gwarchodfa Efyrnwy yr RSPB yng nghanol Cymru. Heb ddeall gwerth y cynefinoedd hyn ar gyfer carbon a dŵr, cafodd y corsydd mawn hyn eu draenio yn y gobaith o wella cynhyrchiant amaethyddol. Roedd hyn yn fethiant, ac mae'r mawn sydd wedi'i ddifrodi yn dechrau allyrru carbon yn hytrach na'i storio. Nod y gwaith adfer yw ail-wlychu'r gors, ac adfer effaith sbwng naturiol y mwsoglau sphagnum - yr allwedd i orgorsydd iach. Mae hyn trapio carbon a dŵr ac mae'n gynefin hyfryd i'n bywyd gwyllt mynyddig gwerthfawr. 

Dywedodd Katie-jo Luxton, Cyfarwyddwraig RSPB Cymru: 

“Mae argyfwng byd natur a hinsawdd yn digwydd nawr. Mae mwy na 50 y cant o'n bywyd gwyllt yn dirywio ac mae tywydd eithafol yn peryglu ein cartrefi a'n hiechyd.  

“Gallai byd natur, os ydym yn buddsoddi ynddo, fod yn un o'n harfau mwyaf yn erbyn newid yn yr hinsawdd. Mae ein harfordiroedd, coetiroedd a mawndiroedd yn fwy na dim ond tirweddau hardd - mae pŵer cudd yn gorwedd oddi tanynt. Mae'r cynefinoedd naturiol hyn yn cloi llawer iawn o garbon, yn darparu cartrefi ar gyfer bywyd gwyllt sydd mewn perygl ac yn amddiffyn ein cartrefi rhag tywydd eithafol. Rhaid i Lywodraeth Cymru, ynghyd â phob llywodraeth ledled y DU a’r byd, newid cwrs y dyfodol a rhyddhau potensial byd natur, cyn ei bod hi’n rhy hwyr. ” 

Heb fyd natur, yn lle creision a phop, bydd hanfodion siopau cornel yn cynnwys caniau o aer glan i anadlu, poteli gwerthfawr o ddŵr heb ei lygru i yfed a bagiau tywod i amddiffyn ein cartrefi rhag llifogydd cyson. 

Ar agor rhwng Gorffennaf 1-8, bydd yr InConvenience Store hefyd yn gwerthu protein pryfed gan y bydd cig a physgod wedi mynd yn rhy ddrud a prin i'r mwyafrif o bobl eu prynu. Bydd recordiadau o adar yn canu i geisio ail-greu'r trysor coll hwnnw o adar yn canu'n go iawn hefyd ar y silffoedd, yn ogystal â reis wedi'i dyfu yn y DG - un o'r ychydig gnydau a all oroesi'r hinsawdd boethach a gwlypach newydd. Mae ffrwythau yn yr InConvenience Store bellach yn eitem foethus a drud ar ôl i ddifodiant peillwyr weld prisiau yn mynd trwy’r to gan fod rhaid i beillwyr dynol sefyll yn y bwlch a adawyd gan ddifodiant peillwyr naturiol. Mae'n hanfodol na chaniateir i'r dyfodol dychmygol hwn ddod yn realiti. 

Mae arweinwyr y byd yn trafod targedau gobaith olaf i achub natur mewn dwy uwchgynhadledd fyd-eang eleni. Mae'r RSPB eisiau i'r cyhoedd gefnogi eu hymgyrch trwy ymweld â siop ar-lein a helpu i ychwanegu detholiad o nwyddau goroesi at fasgedi siopa a fydd yn cael eu trosglwyddo i Brif Weinidog Cymru, Mark Drakeford, ac arweinwyr gwleidyddol eraill y DU ar ddiwedd yr wyth diwrnod. Nid oes angen eich arian ar y daith siopa hon - dim ond eich enw chi. Bob tro yr ychwanegir 15,000 o enwau, rhoddir cynnyrch arall yn y fasged. Ein neges i'r arweinwyr - rydyn ni am i chi arwain ymdrechion y byd eleni i achub natur drwy osod esiampl y gall cenhedloedd eraill ei dilyn - mae angen targedau ar gyfer adferiad natur ar bob lefel o lywodraeth. 

Ychwanegodd Katie-jo: 

‘Heddiw rydym yn nodi canmlwyddiant Ddeddf Plu (Plumage (Prohibition) Act 1921) (gwahardd mewnforio plu ar gyfer ffasiwn) ymgyrch lwyddiannus gyntaf yr RSPB i amddiffyn byd natur. 

“Ganrif yn ddiweddarach, gyda’r argyfwng byd natur a hinsawdd yn ein gwthio i’r chweched digwyddiad difodiant, mae popeth yn y fantol yn fwy nag erioed o’r blaen. Gydag un o bob chwe rhywogaeth yng Nghymru dan risg o ddifodiant, mae'r argyfwng yn agos iawn at adref. Mae arnom angen i bawb godi llais dros fyd natur - mae dyfodol ein bywyd gwyllt anhygoel yn dibynnu arno.” 

I ddarganfod mwy am sut mae'r RSPB yn helpu pawb i alw ar wleidyddion i adfywio ein byd, ewch i www.rspb.org.uk/reviveourworld  

 

DIWEDD 


Am ragor o wybodaeth ac i drefnu cyfweliad, cysylltwch â: 

Carwyn Evans: Swyddog Cyfathrebu a Digwyddiadau RSPB Cymru ar 07761 331 050 neu carwyn.evans@rspb.org.uk  

Deio Gruffydd: Rheolwr Cyfathrebu RSPB Cymru ar 07734 985 975 neu deio.gruffydd@rspb.org.uk  

Lluniau: 

Mae lluniau o gynnyrch y siop ar gael yma. 

 

Nodiadau i olygyddion: 

1. Yr RSPB yw'r elusen cadwraeth byd natur fwyaf yn y DU, ac mae'n ysbrydoli pawb i roi cartref i fyd natur. Gyda'n partneriaid, rydym yn gwarchod adar a bywyd gwyllt dan fygythiad fel y bydd ein trefi, ein harfordir a'n cefn gwlad yn llawn bywyd unwaith eto. Rydym yn chwarae rhan arweiniol yn BirdLife International, partneriaeth fyd-eang o sefydliadau cadwraeth byd natur. 

2. Mae 1 Gorffennaf hefyd yn nodi canmlwyddiant Ddeddf Plu (Plumage (Prohibition) Act 1921), ymgyrch lwyddiannus gyntaf yr RSPB i achub byd natur, a dechrau ein taith fel sefydliad cadwraeth sy'n gweithio i fyd natur yn y DU ac yn rhyngwladol. Ym 1889, wedi cael digon ar ladd torfol o adar egsotig am eu plu, cychwynnodd Emily Williamson y Gymdeithas Diogelu Adar i ymgyrchu dros newid trwy wahardd mewnforio plu ar gyfer ffasiwn. Helpodd ei hymdrechion, ochr yn ochr ag Etta Lemon ac Eliza Phillips, â sicrhau Deddf Plymio 1921 a sefydlu grym byd-eang i achub byd natur - yr RSPB. 

3. Ar hyn o bryd, mae mawndiroedd yng Nghymru mewn cyflwr gwael gyda thua 90% wedi'u diraddio p'un ai trwy ddraeniad hanesyddol ar gyfer amaethyddiaeth neu goedwigo. Mae hyn yn golygu eu bod yn allyrru carbon yn hytrach na storio, ac yn cyfrannu mewn gwirionedd at newid yn yr hinsawdd. Fodd bynnag, gyda chefnogaeth y Rhaglen Weithredu Genedlaethol ar fawndiroedd, mae RSPB Cymru wedi bod yn adfer gorgorsydd o amgylch gwarchodfa Llyn Efyrnwy yr RSPB yng nghanolbarth Cymru. Rydym yn blocio ffosydd ac yn tynnu coed sydd wedi'u lleoli'n amhriodol o'r mawndiroedd pwysig hyn, gan ganiatáu i'r ddaear wlychu eto sy'n annog tyfiant mwsoglau sphagnum, yr allwedd i gors flanced iach. 

4. Bydd yr InConvenience Store ar agor i aelodau’r cyhoedd o Orffennaf 1-8 yng Nghaerdydd (St David’s Dewi Sant, Bridge Street, CF10 2EF). 

Last Updated: Thursday 1 July 2021

Tagged with: Country: Wales Country: Wales Topic: Wales Topic: Welsh Topic: Birds and wildlife Topic: Conservation Topic: Wales