Planhigion persawrus Ynys Dewi i roi blas unigryw i jin newydd

Deio Gruffydd

Thursday 28 February 2019

Mae St Davids Kitchen a RSPB Cymru yn ymuno â’u gilydd eto i greu menter newydd gyffrous

English version available here.

Mae RSPB Cymru wedi ymuno â'r bwyty St Davids Kitchen yn Sir Benfro, bwyty 'o'r fferm i'r fforc', i greu dau fath o jin newydd gyda'r elw o’r gwerthiant yn cael ei roi tuag at ariannu gwaith cadwraeth ar Ynys Dewi.

I'w lansio'n swyddogol ar Ddydd Gŵyl Dewi ym mwyty St David's Kitchen, mae Jin Sych Cymreig Ynys Dewi a Jin Sych Gwymon Cymreig Ynys Dewi yn llwyddo i ddal naws yr ardal gyda'u blas arbennig ac unigryw. Bydd dyluniad y poteli hefyd yn cynnwys gwaith celf trawiadol gyda delweddau o rai o'r adar a'r anifeiliaid mwyaf eiconig sy'n byw ar hyd arfordir Sir Benfro.

Mae'r jin, sydd wedi'i gynhyrchu gan St Davids Kitchen, yn cynnwys planhigion aromatig sy'n tyfu ar Ynys Dewi. Mae'r teim, mintys, eithin a grug sy'n rhoi blas i'r jin yn tyfu'n doreithiog ar yr ynys ac yn cael eu hel yn unig o'r ardaloedd hynny sydd eisoes wedi'u neilltuo ar gyfer torri neu bori at ddibenion cadwraeth.

Bydd y bartneriaeth hon hefyd yn rhoi hwb ariannol i'r gwaith cadwraeth ar yr ynys. Rhoddir 5% o werthiant net pob potel i RSPB Cymru, ynghyd â £10 o werthiant pob darn o waith celf unigryw sy'n ymddangos ar y poteli sydd ar gael i'w prynu fel fframiau wedi'u gosod.

Bydd yr arian yn cael ei roi tuag at gyflawni prosiectau cadwraeth hanfodol yng Nghymru ac ar ynysoedd Dewi a Gwales. Mae'r rhain yn cynnwys helpu i dalu am brosiectau ymchwil adar y môr ar y ddwy ynys a'r daith flynyddol ym mis Hydref i ryddhau huganod o wastraff plastig ar Ynys Gwales. Bydd canran o'r arian hefyd yn cael ei defnyddio i dalu am brosiectau cadwraeth eraill yng Nghymru.

Meddai Neil Walsh, Rheolwr St Davids Kitchen:
“Mae'n gyffrous iawn i barhau i ddatblygu perthynas St Davids Kitchen â RSPB Cymru. Ddechreuon ni ym mis Hydref 2016 pan gawsom ni gig oen a charw o Ynys Dewi, sydd ond dwy filltir i ffwrdd ar draws gwlad o'r bwyty.

“Mae'r fenter hon yn torri tir newydd i ni. Nid yn unig y bydd yn helpu i gefnogi'r gwaith cadwraeth y mae RSPB Cymru yn ei wneud, ond bydd yn cael effaith economaidd bositif yn y gymuned leol. Fel Cyflogwr Cyflog Byw achrededig, bydd hyn yn creu o leiaf chwe swydd llawn amser yn Nhyddewi dros y tair blynedd nesaf.”

Meddai Greg Morgan, Rheolwr Safle RSPB Ynys Dewi:
“Mae'n bleser cydweithio â'n ffrindiau a'n cymdogion, St Davids Kitchen, ar y fenter hon. Mae'n gyfle cyffrous i ddangos i bobl yr hyn sydd gennym i'w gynnig yma, ac mae'n ffordd arloesol o ariannu'r gwaith pwysig a wnawn i yma i warchod bywyd gwyllt anhygoel yr ynys a'r ardaloedd cyfagos.

“Rydym eisoes yn gweld budd o'r fenter. Mae'r arian sydd eisoes wedi'i godi yn cael ei wario ar uned sterileiddio uwch fioled yn siop yr ynys, sy'n golygu y gallwn ni roi'r gorau i brynu dŵr mewn poteli plastig ar gyfer eu gwerthu, sy'n ein helpu ni i gwrdd â'n haddewid am weithredu yn ddi-blastig. Bydd hyn hefyd yn darparu dŵr yfed diogel ar gyfer ymwelwyr i'r ynys, ein gwirfoddolwyr a staff.”

Mae RSPB Cymru a St Davids Kitchen eisoes yn gweithio gyda'i gilydd ar fentrau eraill, gyda'r bwyty'n prynu cig oen gradd cadwraeth a chig carw o Ynys Dewi i'w fwydlen.

Aeth Greg yn ei flaen:
“Y bwriad yw cynhyrchu jiniau tymhorol Ynys Dewi. Bydd y gwanwyn yn gweld defnydd o flodau eithin a theim gwyllt, yr haf yn cynnwys suran yr ŷd a chwerwlys tra bydd yr hydref a'r gaeaf yn cynnwys grug a mintys persawrus Ynys Dewi. Mae St Davids Kitchen hefyd yn gobeithio creu blend arbennig wedi'i greu allan o aeron merywen sy'n tyfu ar y penrhyn.”

DIWEDD

I ddysgu mwy am St Davids Kitchen a'r cynnyrch, cliciwch yma.

Nodiadau i olygyddion:

1. Yr RSPB yw elusen gadwraeth natur fwyaf y DU, ac mae hi’n ysbrydoli pawb i roi cartref i fyd natur. Ynghyd â’n partneriaid, rydym yn gwarchod adar a bywyd gwyllt mewn perygl fel bod ein trefi, ein harfordir a’n cefn gwlad unwaith eto’n llawn o fywyd gwyllt. Mae gennym ran arweiniol o fewn BirdLife International, partneriaeth fyd-eang o gyrff cadwraeth byd natur.

2. Bydd cynaeafu ar yr ynys yn digwydd yn bennaf o'r ardaloedd hynny sydd eisoes wedi'u clustnodi ar gyfer torri neu bori at ddibenion cadwraeth. Mae'r meintiau sy'n cael eu cynhaeafu yn fach, yn amrywio o 750g (ar gyfer perlysiau) i 2kg (ar gyfer blodau eithin) ar gyfer rhediad cyfan pob tymor. Mae hyn yn sicrhau na fydd unrhyw niwed i'r amgylchedd ar yr ynys yn sgil y prosiect hwn, a bydd RSPB a Chyfoeth Naturiol Cymru (CNC) yn adolygu hyn ar ôl y flwyddyn gyntaf.

3. Mae St David's Kitchen yn rhoi rhodd arall i RSPB Cymru o 5% o werthiant net o'i holl fathau o jiniau lleol eraill. Mae hyn yn cynnwys jin sy'n cynnwys gwymon a gasglwyd dan drwydded gan CNC gan Pembrokeshire Seaweed Ltd, cwmni lleol sy’n arbenigo mewn chwilota am fwyd.

4. Neil a Ruth Walsh sy'n berchen ar, ac sy'n rhedeg, St David's Kitchen. Mae'r busnes yn fenter 'o'r fferm i'r fforc'. Mae defnyddio cynnyrch lleol o safon uchel yn sylfaen i ethos eu cegin.

Last Updated: Friday 1 March 2019

Tagged with: Country: Wales Topic: Conservation Topic: Reserves Topic: Marine and water Topic: Reserves Topic: Ramsey Island